Friedrich Schmidt Starszy lub Młodszy, kufel z pokrywą, srebro złocone, Niemcy (Norymberga), 2. poł. XVII w.
6000,00 zł
Wykonany ze srebra i złocony w środku, barokowy kufel z pokrywą (bądź pucharek), autorstwa norymberskiego złotnika Friedricha Schmidta Starszego (czynny od 1653) lub Młodszego (czynny w 2. Poł. XVII w.). Naczynie wyróżnia się charakterystyczną dla rzemiosła artystycznego tego okresu formą oraz bogatym programem ikonograficznym. Wykonane zostało w stylu, który w historii sztuki określa się jako gotyzacja barokowa lub nurt gotisierend.
Płaszcz kufla (korpus) ma formę lekko pękatą, jajowaty kształt zwężający się ku dołowi, osadzony na wyodrębnionej stopie. Centralną część korpusu zajmuje szeroki fryz z repusowaną sceną figuralną. Przedstawia ona postacie w strojach historycznych lub dworskich, umieszczone pod arkadami wspartymi na kolumnach. Dwie arkady zajmują pojedyncze postacie męskie grające na instrumentach, a pozostałe dwie pary – kobieta i mężczyzna. U podstawy jednej z kolumienek oddzielających arkady widnieją dwa ryte monogramy wiązane: TS i MJ (?), które prawdopodobnie stanowią podpis właścicieli, donatorów lub fundatorów tego naczynia.
Pokrywa naczynia jest wysoka, kopulasta i zwieńczona dekoracyjną sterczyną (stoperem) w formie ozdobnej gałki. Na jej obwodzie wyrepusowano pas inskrypcyjny ze stylizowanym pismem gotyckim/fraktywą: „es gott it vergestrit und”. Wyższe partie pokrywy zdobi dekoracja z motywami ostrołukowymi, nawiązującymi do architektury gotyckiej.
Duże, esowate ucho wykonane zostało z gładkiej taśmy srebrnej, mocno wygięte w kształt sercowaty. Zwieńczone jest charakterystyczną dla barokowych naczyń tarczką zawiasu oraz uformowanym kciukiem (popychaczem) ułatwiającym podnoszenie pokrywy.
Stopa jest okrągła, profilowana mocno rozszerzająca się ku dołowi. Pokryta jest reliefową dekoracją o motywach „architektonicznych”, współgrającą z ornamentyką pokrywy. Na pofalowanej krawędzi znajdują się dwie punce: miejska Norymbergi (litera N) oraz imiennik złotnika (FS).
Wymiary: 17 cm (wysokość) x 11 cm (szerokość z uchem) x 8 cm (szerokość bez ucha)
Waga: 165 g
1 w magazynie
DARMOWA PRZESYŁKA NA TERENIE POLSKI
Oferujemy bezpłatną dostawę wszystkich naszych dzieł sztuki na terenie Polski, realizowaną bezpieczną i ubezpieczoną przesyłką kurierską DHL. Zapewniamy profesjonalne i solidne opakowanie, a odpowiedzialność za przesyłkę ponosimy do momentu jej dostarczenia.
Warunkiem dostawy darmowej jest, aby paczka miała wymiary nie przekraczające 120 x 60 x 60 cm oraz wagę poniżej 25 kg.
W razie potrzeby organizujemy także dostawy zagraniczne oraz przesyłki innymi firmami kurierskimi (UPS, DPD, Pocztex) za dodatkową opłatą. Zachęcamy do kontaktu w przypadku pytań lub indywidualnych zamówień.
Naczynie nosi wyraźne cechy sztuki złotniczej kręgu północnoeuropejskiego z widocznymi wpływami manieryzmu i wczesnego baroku, charakteryzując się mocnym światłocieniem uzyskanym poprzez głębokie cyzelowanie i repusowanie blachy srebrnej. W tamtym okresie norymberskie kufle i puchary były towarem wybitnie eksportowym, zamawianym przez najbogatszy patrycjat, cechy i dwory w całej Europie – w tym również w Polsce (głównie w Gdańsku i Toruniu). Stąd na naczyniu znalazła się inskrypcja w języku niemieckim oraz tak bogaty program dekoracyjny.
Biorąc pod uwagę staroniemiecką składnię, tekst na pokrywie układa się w rymowaną inskrypcję o charakterze religijno-życzeniowym. Pierwsza część słów („it vergestrit”) po uwzględnieniu barokowej ortografii oraz specyfiki staroniemieckich inskrypcji warsztatowych odnosi się do sformułowania „ist verget’s mit” (lub formy vergelt es). Zrekonstruowany tekst brzmi zapewne następująco: „... es Gott ist, vergelt's mit, und es Gott ...”. Tekst ten stanowił element popularnego rymowanego przesłania moralnego. Najbardziej prawdopodobne, kompletne brzmienie tej sentencji to: „Wie es Gott ist, vergelt's mit [Frieden/Freud], und es Gott [erhalt]”. W wolnym tłumaczeniu na współczesną polszczyznę: „Jak Bóg istnieje, niech odpłaci [pokojem/radością], i niech Bóg to [zachowa/błogosławi]”. W barokowym złotnictwie niemieckojęzycznym powszechne było stosowanie tzw. rymów tautologicznych lub kompozycji klamrowych, w których imię Boże (Gott) celowo rozpoczynało i kończyło poszczególne wersy (np. „Gott danken wir... und es Gott befohlen”). inskrypcja na naczyniu Friedricha Schmidta nie jest zwykłym tekstem toastowym (nakazującym biesiadowanie), lecz głęboką sentencją życzeniowo-modlitewną, mającą przynieść błogosławieństwo właścicielowi tego ozdobnego naczynia. W XVII wieku luksusowe, srebrne naczynia biesiadne (jak ten kufel) rzadko służyły do codziennego użytku – były to reprezentacyjne puchary ceremonialne, ślubne, cechowe lub podarunkowe.
| Waga | 0,165 kg |
|---|---|
| Wymiary | 17 × 11 × 8 cm |
| Typ |
Naczynie |
| Forma |
Kufel z pokrywką |
| Materiał |
Srebro złocone |
| Kolorystyka |
Srebrny ,Złoty |
| Technika |
Cyzelowanie ,Repusowanie ,Rytowanie |
| Czas powstania |
2. poł. XVII w. |
| Epoka |
Barok |
| Kraj pochodzenia |
Niemcy (Norymbergia) |
| Autor |
Friedrich Schmidt Starszy lub Młodszy |
| Stan zachowania |
Lekko zdeformowana podstawa, wytarte złocenie wnętrza, poza tym bardzo dobry |
