Pas przeworski, srebro, Polska (Kraków / Lwów), XVII w.
15000,00 zł
Długość: 92 cm
Wysokość: 4,2 cm (elementy srebrne), 7 cm (wraz z oprawą)
Waga: 338 g (wraz z oprawą)
1 w magazynie
DARMOWA PRZESYŁKA NA TERENIE POLSKI
Oferujemy bezpłatną dostawę wszystkich naszych dzieł sztuki na terenie Polski, realizowaną bezpieczną i ubezpieczoną przesyłką kurierską DHL. Zapewniamy profesjonalne i solidne opakowanie, a odpowiedzialność za przesyłkę ponosimy do momentu jej dostarczenia.
Warunkiem dostawy darmowej jest, aby paczka miała wymiary nie przekraczające 120 x 60 x 60 cm oraz wagę poniżej 25 kg.
W razie potrzeby organizujemy także dostawy zagraniczne oraz przesyłki innymi firmami kurierskimi (UPS, DPD, Pocztex) za dodatkową opłatą. Zachęcamy do kontaktu w przypadku pytań lub indywidualnych zamówień.
Ogromnej rzadkości zabytek złotnictwa polskiego w postaci pasa członowego (tarczkowego), określanego w literaturze kostiumologicznej jako pas przeworski. Obiekt jest datowany na XVII wiek. Garnitur okuć pasa został wykonany w całości ze srebra.
Konstrukcja pasa opiera się na powtarzalnym układzie elementów srebrnych. W skład garnituru wchodzi 15 wypukłych, owalnych ogniw (tzw. „beczułek”), zdobionych pionowymi żłobkami, oraz 14 płaskich łączników klepsydrowatych. Blaszki łączące mają głębokie, półkoliste wycięcia boczne dopasowane do kształtu sąsiadujących beczułek. Ich płaszczyzny pokryte są ręcznie nacinanym grawerunkiem o motywach manierystycznej wici roślinnej i liści akantu. Kompozycję zamykają dwie blaszki półklepsydrowate.
Głównym elementem zestawu jest srebrna klamra o wymiarach 12,5 x 5,6 cm. Wykonano ją w formie ściętego ostrosłupa i pokryto gęstym rytem o motywach geometryczno-roślinnych. Prawa krawędź klamry przechodzi w jednolity, dolutowany, ażurowy odlew o motywach wolutowych. Na rewersie klamry zachował się masywny srebrny hak zapinający, montowany mechanicznie na nit przechodzący na wylot przez blachę (widoczny na awersie w formie półkolistego guza), który umożliwiał spięcie pasa.
Pasy tego typu w epoce nowożytnej stanowiły element staropolskiego stroju reprezentacyjnego. Choć dziewiętnastowieczna literatura (m.in. Marian Sokołowski) przypisywała ich produkcję Przeworskowi, badania archiwalne przytoczone w publikacji K. Buczkowskiego i B. Marekowskiej z 1965 roku wykazały, że były to wyroby rodzime, noszone w całej Koronie Królestwa Polskiego. Dwa zbliżone pasy srebrne wraz z depozytem monet zostały wykopane w Piotrkowie Trybunalskim (przekazane do zbiorów MNK przez Kazimierza Stronczyńskiego w 1892 roku). Miejscem produkcji tych dzieł złotniczych były wiodące cechy miejskie – przede wszystkim Kraków oraz Lwów, skąd gotowe wyroby dystrybuowano wzdłuż szlaków handlowych. W inwentarzach i testamentach z epoki opisywano je jako „obręcze” lub „obrączki”. Noszone były przez patrycjat miejski, bogatych mieszczan oraz szlachtę do żupanów i kontuszy.
| Waga | 0,338 kg |
|---|---|
| Wymiary | 92 × 7 cm |
| Typ |
Pas metalowy członowy (typ przeworski) |
| Materiał |
Pasmanteria ,Skóra naturalna ,Srebro |
| Kolorystyka |
Srebro |
| Technika |
Cyzelowanie ,Kucie ,Odlew ,Ryflowanie ,Rytowanie |
| Czas powstania |
XVII w. |
| Epoka |
Barok |
| Kraj pochodzenia |
Polska |
| Autor |
Nieznany |
| Stan zachowania |
Srebrne okucia zachowały się w stanie dobrym i są pokryte naturalną patyną. Pas został zaopatrzony we współczesną oprawę skórzaną z pasmanterią z jasnych frędzli. Montaż srebrnych elementów na nowym podkładzie przeprowadzono metodą historyczną – poprzez przeciąganie dolnych uszek okuć przez skórę i blokowanie ich podłużnym skórzanym rzemieniem (system klinowy, bezszyciowy). Obiekt jest kompletny i stabilny konstrukcyjnie. |
RELATED PRODUCTS
Iwan Chlebnikow, Kovsh z głową konia, srebro, emalia, złocenie, Moskwa, 1860–1918
Łyżka stołowa z inicjałem „V”, drewno, Niemcy, XIX w.
Ręcznie rzeźbiona łyżka drewniana o długości 23 cm, pochodząca z Polski, datowana na XIX wiek lub wcześniej. Czarka głęboka, wyraźnie użytkowa, ze śladami eksploatacji. Trzonek ozdobiony rytami w formie ząbkowanej linii oraz inicjałem „V”, pełniącym funkcję identyfikacji właściciela. Na końcu zachowany rzemień z przytwierdzoną starą papierową metką kolekcjonerską.
W XIX wieku w Polsce łyżki tego typu należały do podstawowych przedmiotów codziennego użytku w gospodarstwach wiejskich i pasterskich. Wykonywano je ręcznie z jednego kawałka drewna, co wpisywało się w tradycję polskiego rzemiosła ludowego, opartego na prostych, trwałych materiałach.
Egzemplarze z zachowanymi oznaczeniami należą dziś do rzadkości, dokumentując rozwój polskiej kultury materialnej i codziennych praktyk życia na wsi.
Plakieta z herbem Suchekomnaty i panopliami, srebro i jedwab, Polska, XVIII w.
Owalna plakieta z kutej blachy srebrnej, z 2. połowy XVIII wieku, z wygrawerowanym herbem Suchekomnaty w tarczy otoczonej panopliami, zwieńczonej koroną oraz monogramem „P. J.”. W latach 20.–30. XIX wieku plakieta została przyszyta do ozdobnego, miękkiego podkładu tekstylnego wykonanego z naprzemiennych warstw tkanin jedwabnych w kolorze amarantowym i ecru. Tło ozdobiono ręcznym haftem wykonanym srebrnym bajorkiem, cekinami i blaszanymi aplikacjami tworzącymi kompozycje florystyczne. Na odwrocie zachowały się dwie pieczęcie lakowe.
Pierwotnie plakieta mogła pełnić funkcję sepulkralną, umieszczona na trumnie lub nad epitafium. Umieszczenie jej jedwabnej poduszeczce i opatrzenie pieczęciami wskazuje ma zapewne charakter rodzinny i sentymentalny. Panoplia przypominają kompozycje znane z ryngrafów z czasów Konfederacji Barskiej. To może wskazywać, że osoba o inicjałach "P. J." była jej uczestnikiem. O pochodzeniu obiektu wiadomo niewiele, miał być on własnością zakonnika z Wielkopolski.
Portret Franciszki Krasińskiej, olej na płótnie, Polska, ok. 1760